Omslag huizenmarkt: hypotheekomzet daalt in derde kwartaal

© Jörg Hertle, Pixabay

Voor het eerst sinds de huizencrisis in 2013 is er tussen het tweede en derde kwartaal een daling in hypotheekomzet te zien. Ook het aantal afgesloten hypotheken nam af, dit bereikte het laagste punt sinds 2018. Dat meldt consultancy- en technologiebedrijf IG&H.

De hypotheekmarkt is in het derde kwartaal gedaald, zowel qua omzet (€38,1 miljard) als qua aantallen (114.000). Deze daling van het aantal afgesloten hypotheken (met 16,4% t.o.v. het tweede kwartaal) komt voornamelijk door de sterke daling onder over- en bijsluiters. Ook ten opzichte van het derde kwartaal in 2021 werden er een tiende (11,7%) minder hypotheken afgesloten.

Trendbreuk

IG&H noemt dit een opvallende trendbreuk; waar normaliter afnames van aantallen plaatsvinden tussen het vierde en het eerste kwartaal, is er nu al een afname te zien halverwege het jaar. Sinds het dieptepunt van de huizencrisis in 2013 is er geen daling halverwege het jaar voorgekomen.

Daarnaast is er dus een daling in de hypotheekomzet. Die daalde van €45,6 miljard in het tweede kwartaal naar €38,1 miljard nu. Ook in vergelijking met het derde kwartaal van 2021 is dit een omzetdaling van 7,8%. Als de hoge rentestand aanhoudt en de huizenmarkt verder tot stilstand komt, zal de hypotheekmarkt in 2022 lager uitvallen dan in 2021.

Hypotheekmarktontwikkeling
© IG&H

Over- en bijsluiters

Het aantal afgesloten hypotheken voor over- en bijsluiters daalde met 39,1%. Het marktaandeel van doorstromers en starters steeg juist, met respectievelijk 8,2% en 3,9%. Daarmee houden de doorstromers wel het grootste marktaandeel met €20,6 miljard. “De afname onder over- en bijsluiters is deels te verklaren doordat in het vorige kwartaal nog een stijging plaatsvond onder deze groep. Zo konden zij nog profiteren van een relatief lage rente en op die manier hun maandlasten verlagen”, zegt Chris van Winden, directeur Banking bij IG&H.

Terwijl de rente stijgt, laten de huizenprijzen een afvlakking zien. Vergeleken met het derde kwartaal van 2021 zijn huizen meer dan een tiende (11,2%) in waarde gestegen in het derde kwartaal dit jaar. Ten opzichte van het tweede kwartaal dit jaar is de prijs ‘slechts’ met 0,7% gestegen, blijkt uit de WOX van Calcasa.

Hypotheeksom

De gemiddelde hypotheeksom (excl. losse overbruggingshypotheken) bedroeg in Q3 €392.000. Dat is een stijging van 3,4% in vergelijking met het afgelopen kwartaal. Gekeken naar de gemiddelde hypotheeksom per type sluiter is er ten opzichte van het vorige kwartaal alleen een stijging onder de doorstromers te zien, de gemiddelde hypotheeksom van starters blijft vrij stabiel. Daarentegen is een daling zichtbaar bij de over- en bijsluiters.

Financieringsvoorbehoud

Ook franchiseketen De Hypotheekshop ziet dat de woningmarkt aan het omslaan is. Door de gestegen rente en de hoge inflatie en energieprijzen ligt het aantal huizenkopers op dit moment in vergelijking met dezelfde periode vorig jaar 20% tot 25% lager.

Als bijeffect ziet de franchiseketen de terugkeer van het financieringsvoorbehoud, ook wel ontbindende voorwaarden. Door de overspannen woningmarkt zagen potentiële huizenkopers zich de laatste jaren gedwongen om daarvan af te zien. Maar het tij is gekeerd en inmiddels zien hypotheekadviseurs dat het merendeel van de kopers weer koopt met voorbehoud. Ook de duur van het financieringsvoorbehoud is toegenomen, van circa vier weken naar gemiddeld zes weken in de lopende maand november.

Nog een signaal van een omslaande woningmarkt: uit cijfers van De Nederlandsche Bank blijkt dat huishoudens steeds vaker een hypotheek afsluiten met een variabele rente of met een rentevaste periode van maximaal één jaar. Hypotheken met een rentevaste periode langer dan tien jaar, jarenlang populair vanwege de lage rentestanden, raken juist minder in trek.

Marktaandeel banken vergroot

Marktaandeel banken
© IG&H

In het derde kwartaal van 2022 vergrootten banken hun marktaandeel in aantal verkochte hypotheken en bleven zij de grootste type verstrekker op de verschillende typen hypotheekafsluiters, aldus IG&H. Dit is ook te zien in de verschuivingen op de lijst met top aanbieders. In de top 3 zijn wederom ING, Rabobank en ABN AMRO te vinden. ING blijft op plek 1 staan, terwijl Rabobank een plekje inlevert en naar plek 3 zakt. Obvion is de grootste stijger dit kwartaal (+1,7%), nog voor ABN AMRO (+1,4%) en Syntrus Achmea Hypotheken (+0,8%). Laatstgenoemde treedt hiermee de top 10 grootste aanbieders binnen.

Bronnen: IG&H, Hypotheekshop, DNB

 

 

GEEN REACTIES